“Sıfır”ın Peşinde

Yazarınız, asansör kazalarında yolcu ölümlerinin olası nedenleri, mevcut güvenlik hükümleri, bunların etkinliği ve daha fazla geliştirilme potansiyeli hakkındaki araştırmasından elde ettiği bilgileri paylaşıyor. 

Asansör kazalarında sıfır ölüm elde etme nihai hedefim, beni her kaza raporunu incelemeye ve kazaların temel nedenlerini anlamak için analiz etmeye sevk etti. Umudum, bu araştırmanın asansör endüstrisine ve hükümet yetkililerinin gerekli düzeltici önlemleri almasına yardımcı olacağıdır. 

Asansör kazaları ve yolcu ölümleri, asansör imalatçıları, servis sağlayıcıları ve devlet kurumları için başlıca endişe kaynağıdır. Hindistan'daki asansör kurulumlarının sayısı yıldan yıla artmaktadır. Hükümet politikalarındaki değişiklikler ve güvenlik sistemleri ile prosedürlerindeki düzenli iyileştirmeler sayesinde, kullanıcılar daha güvenli seyahatin keyfini çıkarıyor. Eldeki verilere göre, 2010 yılında Hindistan'ın asansör ihtiyacı yılda yaklaşık 30,000 adetti. Bu, 85,000'de 2022 adede yükseldi. 2022 yılına kadar ülkedeki toplam kurulu asansör sayısı 7 milyonu aştı. Asansör kurulumlarının sayısındaki düzenli artış, kontrol yetkilileri tarafından güvenlik izleme sistemlerinde orantılı bir artış gerektirmektedir. Çalışmam, kazaların ve yolcu ölümlerinin kontrol altına alınmasına ve sayılarının azaltılmasına yardımcı olacak olası çözümleri/önerileri içermektedir. 

Asansör kazalarının ardındaki nedenleri incelemek için Ocak 2019'dan Aralık 2022'ye kadar olan kaza verilerini topladım. Zaten Ocak 2009'dan Aralık 2012'ye kadar olan kaza verilerim vardı ve bu da konuyu derinlemesine anlamama yardımcı oldu. Eski kayıtlar, asansörler için The Lift Inspectorate ve Indian Standards (IS) spesifikasyonları tarafından alınan bir dizi değişiklik ve düzeltici güvenlik önlemlerinden önceki kaza ayrıntılarını temsil eder. Çalışmanın anlaşılmasını kolaylaştırmak için mevcut tüm verileri bir araya topladım. 

Çalışma, en yaygın beş kategoriye ayrılmıştır: 

1. Kapı sistemi arızası
2. Serbest düşüş
3. kurtarma operasyonları
4. Bakım çalışmaları
5. Diğer

Tüm bu alıştırmaların tek amacı:

• Sonunda ölümcül kazalara yol açan arızanın temel nedenini anlayın.
• IS ve hükümet yetkilileri tarafından getirilen asansör güvenlik kuralları ve güvenlik gereksinimlerindeki değişikliklerin etkisini inceleyin.
• Kullanıcı düzeyinde önerilen düzeltici eylemin etkisini inceleyin.
• Asansör endüstrisi tarafından alınan düzeltici önlemlerin etkisini inceleyin. 

Asansör endüstrisi ve hükümet yetkilileri, kullanıcıların konforunu ve güvenliğini artırmak için sürekli çalışıyor. Asansör sektöründe güvenlik, konfor ve performans ön planda tutularak birçok değişiklik ve iyileştirme yapılmıştır.

Kaza detaylarına girmeden önce, son on yılda uygulamaya konulan değişikliklere/güvenlik iyileştirme önlemlerine bir göz atalım. Bu değişiklikler, hemen başvurmanız için burada listelenmiştir:

• Ses/görsel aşırı yük sistemi. Asansörlerin aşırı yüklenmesi birçok arızaya neden oldu. Yolcular, asansörlerin durması, kurtarılmaları için dışarıdan yardım istemeleri veya kendilerini kurtarmaya çalışmaları nedeniyle mahsur kalıyor. Kurtarma operasyonları sırasında, bazen ölümcül kazalara yol açan uygun prosedürler izlenmez. Bu sorun göz önünde bulundurularak sesli/görsel aşırı yükleme sistemi zorunlu hale getirilmiştir. Aşırı yüklenme durumunda, bu sistem bir sesli uyarı sinyali verir ve aşırı yük rölesini etkinleştirir ve bu da güvenlik devresini keser.
• Otomatik kurtarma cihazı (ARD). Elektrik kesintisi birçok şehirde yaygın bir olaydır. Yolcuların mahsur kalması ve müteakip kurtarma operasyonları genellikle ölümlere yol açar. Bunun üstesinden gelmek için hükümet, eski tesisler de dahil olmak üzere tüm asansörler için ARD'yi (alternatif bir güç kaynağı) zorunlu hale getirdi. Bu, elektrik kesintisi durumunda asansörün en yakın kata gitmesine yardımcı olur. Bu şekilde, tuzak ve kurtarma operasyonlarından kaynaklanan kazaların önüne geçilebilir.
• Katlanır kapıların deliksiz kapılar ile değiştirilmesi. Katlanır asansör kapılarının kullanımıyla ilgili birçok kaza bildirilmiştir. Yolcular (özellikle çocuklar) ellerini kapı kanalları arasına sokarak kazalara yol açabilir. Deliksiz kapılar, kapı kazalarını azaltmaya yardımcı olmuştur.
• 20 yıllık asansör lisansı geçerliliği (Maharashtra Lift Act 2017). Asansörler, sabit yük/gerilim altında olan birçok hareketli parçaya sahiptir. Bu parçalar, riske girdiklerinde zamanında bakım ve değiştirme gerektirir. Çoğu toplum mali sorunlarla karşı karşıyadır ve onarım/bakım giderlerinden taviz vermek zorunda kalmaktadır, bu da ciddi kazalara yol açmaktadır. Bu kuralın ciddi kaza sayısını azaltması bekleniyor.
• Her yıl asansör muayenesinin zorunlu hale getirilmesi (Maharashtra Asansör Yasası 2017). Bu, asansörlerin düzgün bir şekilde bakımının yapılmasını ve tüm güvenlik bileşenlerinin düzgün çalışır durumda olmasını sağlamak içindir. Yetkili bir kişi tarafından yapılan düzenli denetim, güvenlik özelliklerinin sürekli olarak korunmasına yardımcı olacaktır.
• Asansör kullanıcıları için üçüncü şahıs sigortasının tanıtılması. (Maharashtra Kaldırma Yasası 2017). Bu kural, konut topluluklarını ve bina sahiplerini ölümlerden kaynaklanan mali yükümlülüklerden korumak için getirildi. Bu değişikliğin etkisi kaza tablosunda görülebilir. Ölümlü kazaların sayısı mutlak olarak artıyor, ancak bunu asansör popülasyonundaki artışla karşılaştırırsak, kazalardaki yüzde artışın asansör popülasyonundaki yüzde artıştan çok daha az olduğunu teyit ediyor. Asansör popülasyonunun yüzdesi açısından kazalardaki bu fark veya azalma, asansör kuralları ve IS tavsiyeleri aracılığıyla alınan düzeltici önlemlerin işe yaradığına dair olumlu bir işaret olarak alınabilir.

Asansör kurallarındaki değişiklik öncesi ve sonrası kaza detaylarını inceleyelim. 

Kazaların kök nedenlerini olası çözümleriyle birlikte tek tek inceleyelim. 

Kapı sistemi arızası. Kapı kazalarında kaza/ölüm sayısı diğer arıza nedenlerine göre daha fazladır. Kapı kazaları toplam kazaların %37'sini oluşturmaktadır. Bu, %20 olarak bildirilen on yıllık verilerden yükseldi. Arıza nedenleri hakkında daha fazla ayrıntıya girelim. 

Asansör kurulumlarının sayısındaki düzenli artış, kontrol yetkilileri tarafından güvenlik izleme sistemlerinde orantılı bir artış gerektirmektedir.

Kapı kilidinin kısalması veya kontak arızası kazaların en yaygın nedenidir. Kapı kilitleri için uygun ve yeterli sistemler mevcuttur. Mekanik - ve elektriksel - kilitlemeye sahiptir. Kapısı açıkken asansörü hareket ettirmek kabul edilemez. Bu gibi durumlarda hizmet sağlayıcı “öldürmeye teşebbüs” maddesine konu olabilecektir. Ancak, ona bakmanın başka bir yolu var. Bir asansöre bindiğimizde, asansör kabininin önümüzde, kat hizasına yakın bir yerde olup olmadığını kontrol ediyor muyuz? Kaza sayısı, yolcuların kabinin önlerinde olup olmadığını teyit etmeden asansör kabinine girmeye çalıştığını gösteriyor. Bandra'da bir okul müdürünün gazete okumakla meşgul olarak asansöre bindiği ve o katta asansör kabini olmadığı için asansör kuyusuna düştüğü bir kaza oldu. Hafif uyanıklığı hayatını kurtarabilirdi. 

Benzer bir kazada bir yolcu asansörün kapısını açıp içeri girdi ancak asansör kabini yoktu. Kabin üst kattan aşağı indi ve asansör boşluğundaki yolcuya çarptı. Olası bir çözüm, katlarda asansör yoksa, asansöre girmeye çalıştığında devreye girecek bir sesli/görsel uyarı daha eklemek olabilir. Bu, kabinin varlığını algılamak için üstte, girişin yanında ve şaftın içinde bir sensör sağlayarak başarılabilir. Kapıya herhangi biri yaklaştığında, zemindeki sensör devreye girecektir. Asansör kabini o katta değilse başka bir sensör alarm verecektir. Tasarım mühendislerinin bu konuyu incelemesine ve bazı etkili, uygulanabilir çözümler bulmasına izin verin. Bu araştırma için yeni bir konudur.

Bu teknik bir arıza olarak alınabilir mi? İlk etapta evet ama kök-neden analizine girersek bunun tamamen insan hatası sonucu olduğu sonucuna varıyoruz. Kapı kilidi, kontağı veya mekanizması kendi tasarlanmış ömrüne sahiptir. Belirli aralıklarla kontroller ve çapraz kontroller yapma sistemini takip etmemiz gerekiyor. Bu önleyici sistem benzer kazaların en aza indirilmesinde büyük rol oynamaktadır. 

Serbest düşüş. Serbest düşüş, başarısızlık veya kaza için belirsiz bir nedendir. Bir asansörün aniden kontrolsüz bir şekilde aşağı inmesinin birçok nedeni olabilir. Veri analizi, son yıllarda serbest düşme kazalarının sayısının yaklaşık %35 olduğunu ve bunun on yıllık rakam olan %22'den çok daha yüksek olduğunu gösteriyor. Olası nedenler şunlar olabilir:

• Aşınmış bir kasnak oluğu
• Halat çapının zamanla küçülmesi
• Fren arızası
• Vali ipi dahil kırık ip
• Sürücü geri besleme devre hatası 

Bunların dışında, ilk iki neden - aşınmış bir kasnak oluğu ve halat çapında bir azalma - bu tür arızalar için çok yaygındır. Bir yetkili, denetçi veya hizmet sağlayıcı konuyu vurgulamadıkça makara veya halatın değiştirilmesinden genellikle kaçınılır/ihmal edilir. Tüm bu nedenler, eğitimli personel tarafından zamanında bakım ve ayarlama yapılarak iyi bir şekilde kontrol edilebilir. Bu, hizmet sağlayıcıların kontrolündedir. 

Medyada yer alan raporlar çoğu zaman net değildir ve endüstri uzmanlarının bir arızanın/kazanın kesin nedenini anlamalarına yardımcı olmaz.

Asansör kabininin ani düşüşlerinin etkisini kontrol etmenin yanı sıra asansör çukurunda yaylı tamponlar bulunmaktadır. Kabin aşağı iner ve bir miktar yay etkisiyle tamponların üzerinde durur. Bu süre zarfında kabinde hissedilen ani sıçramalar nedeniyle yolcular yaralanabilmektedir. Yaylı tamponlar yerine hidrolik tamponlar kullanılırsa, bu atlama etkisi daha da azaltılabilir. Hidrolik tamponlar, kabinin kademeli olarak durmasını kolaylaştıracak ve atlama etkilerinden kaynaklanan sorunların kolayca önüne geçilebilecektir. Yağ tamponları, hızı 2.5 m/s ve üzerinde olan asansörlerde kullanılmaktadır. 

Kurtarma operasyonu. Herhangi bir arıza durumunda asansör durdurulur. Bu, yolcuların mahsur kalmasına neden olur ve çok yaygındır. Ancak burada önemli olan yolcunun mahsur kalma durumu değil, daha da önemlisi nasıl kurtarıldığıdır. Kurtarma operasyonlarının çoğu, eğitimsiz veya daha az bilgili kişiler tarafından gerçekleştirilir. Bu, kazalara veya büyük kayıplara neden olabilir. Bu tür kazaları kontrol altına almanın en iyi yolu, hizmet sağlayıcı tarafından gerekli kurtarma eğitimi verilen bazı bina sakinlerini/güvenlik personelini/toplum komitesi üyelerini gönüllü olarak tutmaktır. Kurtarma operasyonları sırasında meydana gelen kaza sayısı yaklaşık %9'dur ve bu da eski kayıtlarla aşağı yukarı aynıdır. Kurulum yüzdesi açısından, bu iyi bir işaret olarak alınabilir.

Bakım çalışmaları. Bakım çalışmaları sırasında meydana gelen ve servis teknisyenlerinin yaralanması veya ölümüyle sonuçlanan kazalar aşağıdakilerin sonucudur:

• Teknisyen eğitimi eksikliği
• Teknisyenlerin özensiz yaklaşımı
• Aşırı iş yükü
• Uygun olmayan araçların kullanımı
• kısayol alma

Bu tamamen hizmet sağlayıcının etki alanındadır. Ancak, bakım çalışmaları sırasında meydana gelen kazaların sayısında önemli bir iyileşme meydana geldi. Kazaların ayrıntılarına inecek olursak, birkaç benzerlik göreceğiz:

• Çoğu durumda, asansörler küçük, örgütlenmemiş bir servis yüklenicisi ile bakım sözleşmesi kapsamındaydı.
• Çoğu kaza, Gecekondu Rehabilitasyon Kurumu'ndan (SRA), konut kurulundan veya kiracı binalarından bildirildi. Baş Elektrik Müfettişi, SRA projelerinin CEO'suna, SRA binalarındaki asansörlerin/asansörlerin tasarımı ve inşası ile ilgili olarak katı güvenlik standartlarına acil ihtiyaç olduğunu belirten bir talep mektubu gönderdi. 

Yüzde olarak, mevcut kazalar %5 civarındadır, önceki kayıtlar %11'dir.

Diğer. Bu kaza kategorisi, yolcunun ölümüne veya yaralanmasına yol açan halat kopması, fren arızası, kontrol arızası veya diğer herhangi bir parça arızasından kaynaklanan kazaları içerir. Bu tür kazalar, servis faaliyetlerini ciddiye alarak ve büyük bir arıza veya kaza meydana gelmeden önce parçaları onararak veya değiştirerek kolayca önlenebilir. İp kopması bir günde olamaz. İp, sonunda zamanla ipin tamamen kopmasına yol açan iplikçik kırılması göstermeye başlayabilir. Servis teknisyenleri bu tür sorunları göz ardı edemez. Daha dikkatli ve uyanık olmaları gerekiyor. Bu kazalar, şu anda bildirilen toplam kazaların yaklaşık %14'ünü oluşturmaktadır.

Yukarıdaki istatistiklerden, asansör sistemleri ve prosedürlerindeki birçok iyileştirmeden sonra bile kaza ve yolcu ölümlerinin - mutlak anlamda - arttığı sonucuna varılabilir. Bu, asansör güvenlik sistemlerimizi, eğitimimizi, kurallarımızı ve prosedürlerimizi, kontrollerimizi ve çapraz kontrollerimizi yeniden düşünmemizi sağlıyor. 

Medyada yer alan raporlar çoğu zaman net değildir ve endüstri uzmanlarının bir arızanın/kazanın kesin nedenini anlamalarına yardımcı olmaz. Her kaza ayrıntılı olarak açıklanır ve derinlemesine incelenirse, endüstri uzmanlarına arızanın nedenini tam olarak belirlemede çok yardımcı olabilir. Bu aynı zamanda yetkililerin sistemlerimizi ve prosedürlerimizi yeniden tanımlamasına, dolayısıyla kazaları ve kayıpları en aza indirmesine yardımcı olacaktır. 

Birkaç kaza daha belki medya tarafından bildirilmemiştir. Ancak, otantik kaynaklardan elde edilen verilerle devam etmeliyiz. Kaza kayıtları, bu raporun sonuç bölümünde ayrıntılı olarak ele alınan sorulara uygun cevaplar/çözümler bulmamızı zorunlu kılmaktadır. 

Sonuç

Her bir kaza kategorisindeki ölüm ve yaralanma sayısını ve bunların yüzdesini analiz edelim. Bu karşılaştırma, genel asansör popülasyonu açısından değil, her bir kaza kategorisindeki ölüm ve yaralanma yüzdesini ayrı ayrı anlamak için hazırlanmıştır.

Bu çizelgeden, kapı güvenliği, serbest düşme ve bakım durumlarında ölüm yüzdesinin daha yüksek olduğu sonucuna kolayca varabiliriz. Tersine, kurtarma operasyonları ve çeşitli kategorilerdeki - ihmal veya insan hatasından kaynaklanan kazalar - ölüm yüzdesi nispeten düşüktür. Kapı güvenliği, serbest düşme ve bakım sorunları nedeniyle kazalara daha fazla odaklanmamız gerekiyor. Sektörün ve devlet yetkililerinin yararlanması için olası çözümler veya eylemler burada açıklanmaktadır.

Kullanıcılar Arasında Farkındalık 

Çoğu durumda ölümlerin veya ciddi yaralanmaların asansör güvenliği ve kurtarma prosedürlerine ilişkin farkındalık eksikliğinden kaynaklandığı açıktır. Örneğin, mahsur kalan yolcular paniğe kapılır ve dışarıda bulunan ve uygun kurtarma prosedürleri hakkında bilgisi olmayan kişi onlara yardım etmeye çalışır. Kullanıcıları, asansörün içinde oldukları ve asansör en yakın kat seviyesine gelene kadar dışarı çıkmaya çalışmadıkları takdirde güvende olacakları konusunda eğitmemiz gerekiyor. Bu prosedür sadece 5-10 dakika sürer. Sadece servis teknisyeninin siteye ulaşması ne kadar sürer belli değil. Bu, teknisyenin konumuna, seyahat şekline ve yerel trafik koşullarına bağlıdır. Asansörün dışındaki kişiler, mahsur kalan yolcuları yapılan işlem hakkında bilgilendirmeli ve teknisyen sahaya ulaşana kadar manevi destek sağlamalıdır. 

Kurtarma Eğitimi

Bu analiz, kullanıcılar arasında hâlâ farkındalık yaratmamız ve güvenlik ve hizmet personeli için güvenlik ve kurtarma eğitimlerinin sıklığını artırmamız gerektiğini doğrulamaktadır. Derneklerde gönüllüler bulmamız ve onlara gerekli eğitimi vermemiz gerekiyor. Ruhsatlandırma yetkilisi, gönüllülere kısa süreli uygulama eğitimi verilen ve tamamlandıktan sonra bir sertifika verilen uygun bir modül üzerinde çalışabilir. Ruhsat veren makamlar, hizmet sağlayıcılara, dernek memurları ve güvenlik personeline eğitim verme ve sertifika verme sorumluluklarını üstlenmeleri için yetki vermeyi düşünebilir.

Ülke Çapında Tek Tip Kaldırma Kurallarının Tanıtılması ve İzlenmesi

Tüm Hindistan eyaletlerinde asansör muayene departmanları bulunmalıdır. Şu anda yalnızca 11 Hindistan eyaleti/birlik bölgesi asansör lisansı gerektiriyor. Bunlar Maharashtra, Gujarat, Jharkhand, Tamil Nadu, Karnataka, Kerala, Batı Bengal, Assam, Himachal Pradesh, Haryana ve Delhi'dir. Diğer eyaletler, işletme ruhsatı almak, asansör faaliyetlerini izlemek ve kullanıcılar ile tedarikçiler için yönergeler sağlamak için henüz yapılandırılmış bir prosedür uygulamamıştır. 

Veriler, asansör kazalarına bağlı ölümlerin çoğunlukla serbest çalışanlar/örgütsüz sektör tarafından bakımı yapılan asansörlerden (üreticiden bağımsız olarak) kaynaklandığını ortaya koymaktadır. Bu, örgütlenmemiş sektör için eğitim sağlamak, farkındalık yaratmak ve kontroller uygulamak için etkili ve uygulanabilir bir yönteme doğru çalıştığımızı gösteriyor. Nitelikli/sertifikalı denetçiler tarafından güvenlik denetimlerinin başlatılması, asansör sistemlerinin güvenliğini ve güvenilirliğini artırmada büyük rol oynayabilir. 

Ek Güvenlik Önlemlerinin Tanıtılması

Asansör kazalarının çoğu, serbest düşme ve açık kapı koşulları nedeniyle rapor edilmektedir. Bu arızaları ve kayıpları en aza indirmek için birkaç öneri burada verilmiştir. Bunlar şunları sağlamayı içerir:

• Asansörlerin ani düşüşleri veya serbest düşüşlerinden kaynaklanan kazaları/kayıpları azaltmak için tüm asansörler için hidrolik tamponlar. 
• Asansör kabininin varlığını algılayan ve kapının açık olması durumunda uyarı veren bir sensör. Bu, kapı açma sorunlarından kaynaklanan kazaları azaltmaya yardımcı olabilir. 

Örgütlenmemiş Sektör Sorunlarının Ele Alınması

Toplumların organize oyuncuların yüksek servis ücretlerini karşılamak için paraya ihtiyacı var. Organize sektör, asansörün tüm yaşam döngüsü boyunca olmasa bile daha uzun süre yanlarında kalması için uzun vadeli bir plan yapmalıdır. Belki 10-15 yıllık ilk asansör tedarik siparişi veya bir asansör yaşam döngüsü ile bir hizmet sözleşmesi teklif etmek olumlu bir değişime neden olabilir. Büyük onarım veya tadilata yönelik harcamalar, bina onarım faaliyetleri kapsamında değerlendirilmeli ve toplumun parayı kullanmasına izin verilmelidir. Toplumlar, hizmet sağlayıcıyı seçerken gerekli özeni göstermelidir. Özellikle örgütlenmemiş sektöre gidilmesi durumunda, acentenin detaylarına, hizmet kurgusuna, yetkinliğine, mali durumuna ve kayıtlarına gidilmelidir. 

Devlet Yetkilileri ve Politika Yapıcılar için

En son kaza kayıtlarından, daha fazla eylem veya dikkat gerektiren alanları kolayca gösterebiliriz. Bu alanlar şunları içerir:

• SRA bina asansörü kazaları. Genel olarak, bunlar bildirilen toplam 43 kişiden yedisini oluşturuyor ve bu da %16'ya eşit. SRA bina asansörü kazaları 10 ölümle sonuçlandı, bu da toplam 40 ölümden %25'e eşittir.
• Organize olmayan sektör. Kazaların/ölümlerin bildirildiği hemen hemen tüm asansörlerin bakımı, asansörün markası ne olursa olsun, küçük, örgütlenmemiş servis sağlayıcılar tarafından yapılmaktadır.
• Asansör kurallarının bulunmadığı eyaletlerdeki kazalar. 43 kazadan 10'u, yaklaşık %23'e tekabül eden, kaldırma kurallarının uygulanmadığı eyaletlerden rapor edilmiştir. 12 ölümden 40'si öldü. Bu yaklaşık %30'dur. 

Endüstri, kullanıcıların güvenliğini ve ekipmanın güvenilirliğini artırmak için sürekli çalışmaktadır. En son IS 17900, Bölüm 1 ve 2 (birçok değişiklikle birlikte) hazırlık aşamasındadır ve herhangi bir zamanda kullanıcıların ve sektörün yararına olabilir.

Bu analizin, nihayetinde "asansör kazalarında sıfır ölüme" doğru giden, asansör kazalarından kaynaklanan toplam kayıpları azaltmak üzere sistemi daha etkili ve güvenilir hale getirmek için hükümet politika yapıcılarının ve asansör endüstrisinin gerekli düzeltici önlemleri almasına yardımcı olacağını umuyorum.